6 MEI
January 10, 2017
8 MEI
January 10, 2017

Gebeure

1652 – Skepe kom in Tafelbaai aan

Die skepe, Walvis en Oliphant kom in Tafelbaai aan. Hierdie skepe was oorspronklik deel van Jan van Riebeeck se vloot wat uit Nederland (Texel) na die Kaap vertrek het. Hulle was egter baie swaarder as die ander gelaai, en het daarom stadiger as die ander drie gevaar. Die skepe het heelwat siek mense aan boord gehad, en etlike matrose het ter see gesterf.

1662 – Jan van Riebeeck verlaat die Kaap

Jan van Riebeeck vertrek op hierdie dag tesame met sy gesin uit die Kaap na Betavia. Dit volg na sy baanbrekersstigtingswerk van tien jaar aan die Kaap.

1779 – Afgevaardigdes na Nederland

Drie afgevaardigdes, onder wie Tielman Roos, vertrek per skip, en in die geheim na Nederland. Die doel van hul reis was om hul griewe persoonlik aan die Here XVII voor te lê.

1880 – Die Tweetoringkerk in Bloemfontein ingewy

Toe ds. Andrew Murray ongeveer ’n jaar na die proklamering van die Oranjerivier-Soewereiniteit, nl. in 1849, tot predikant van Bloemfontein georden is, moes die ou skoolgeboutjie en later eerste raadsaal van die Vrystaatse Republiek ook as kerksaal dien. Drie jaar later is die eerste gebou ingewy wat die gemeente in sy eenvoud en nederigheid ’n kwarteeu sou dien. Teen die sewentigerjare kon die kerkgebou nie langer die groeiende gemeente van die Vrystaatse hoofstad huisves nie en is dit in 1887 gesloop om vir ’n sierlike nuwe kerkgebou plek te maak. Die beroemde baken en godshuis met twee torings het nou verrys. Op 7 Mei 1880 is dit luisterryk ingewy. In hierdie kerkgebou sou nie net hoog aangeskrewe predikante soos di. PJJ Boshoff, JD Kestell en CR Kotze die gemeente voorgaan nie, maar hier is ook drie Vrystaatse Staatspresidente, JH Brand, FW Reitz en MT Steyn, plegtig ingehuldig, terwyl die beroemde Vrystaatse driemanskap, Steyn die staatsman, De Wet, die krygsman, en Kestell, die godsman, al drie uit hierdie kerkgebou begrawe is.

1900 – Die laaste sitting van die Volksraad van die ZAR

Terwyl die Britse magte onder lord Roberts besig was om deur die Vrystaat noordwaarts na Transvaal op te ruk, het die Eerste Volksraad van die ZAR vir die laaste keer op 7 Mei 1900 in Pretoria vergader. Op die sitplekke van die lede wat sedert die aanvang van die Anglo-Boereoorlog sowat sewe maande vantevore oorlede is, is kranse geplaas. Genl. Piet Cronjé, LUR, wat in daardie stadium in krygsgevangeneskap was, se sitplek was met die vlae van die twee Boererepublieke gedrapeer. ’n Aantal lede, onder wie enkele gewondes, het van die slagveld af teruggekeer om die sitting by te woon. Ander was om oorlogsredes afwesig. Genl. Louis Botha en Koos de la Rey was bv. besig om Roberts se oormag in hulle aantog na Transvaal te beveg. Anders as met die vorige Volksraadsittings wou dit voorkom asof die swart drag van die Volksraadslede by hierdie sitting uitdrukking gegee het aan die gevoel van ’n volk in rou. Pres Kruger se “Aanspraak” is deur staatsekretaris FW Reitz voorgelees. Daarna het Kruger self aan die woord gekom om vanweë die toestand waarin die land hom bevind het, sy President-aanspraak verder toe te lig. In sy toespraak het Kruger gewys op die toegewings wat die ZAR met betrekking tot die Uitlanderstemreg gemaak het om ’n oorlog te voorkom. Die vyand het egter nie in regte belang gestel nie omdat hul ware oogmerk die inpalming van Transvaal was en hulle gevolglik nie die Boere wou toelaat om ’n selfstandige volk te wees nie. Kruger het nietemin steeds sy vertroue in die toekoms behou en met ’n onwrikbare geloof in die voortbestaan van die Boerevolk die Transvalers in die stryd aangemoedig met die woorde: “Salisbury Zegt: Dit Volk moet niet bestaan, en God zegt: Dit volk sal bestaan.”
Op die 9de Mei het die Volksraad sy werksaamhede beëindig en is die afsluiting deur ds. HS Bosman waargeneem. In sy gebed het hy gevra dat God wat die harte van konings en volkere in sy Hand het, aan die twee Republieke ’n glorieryke vrede mag gee en dat Hy mag verhoed dat dit, soos wat daar gesê word, die laaste sitting van die Volksraad sou wees. So het die laaste, maar onvergeetlikste Volksraadsitting in die geskiedenis van die ZAR geëindig. 

 

Geboortes

1906 – Abel Coetzee, Afrikaanse volkskundige († 1975)

 

Sterftes

1923 – Abraham Petrus Carolus Duvenage, Afrikaanse professor in Wis- en Natuurkunde aan die Potchefstroomse Universiteit vir C.H.O. (* 1883)

1960 – D.B. Bosman, was ’n Afrikaanse taalkundige (* 30 Januarie 1888)

 

 

Bronne:

Federasie van Afrikaanse Kultuurvereniginge. 1980. Afrikaanse Kultuuralmanak. Johannesburg: FAK.

Vriende van Afrikaans. Dae uit ons geskiedenis. ’n Afrikaanse kultuur-historiese dagboek. Kaapstad: Griffel.

https://www.sahistory.org.za

https://af.wikipedia.org/wiki/